Сивцев Дмитрий Кононович
| Сивцев Дмитрий Кононович | |
|---|---|
| Долу ады | 1 (14) сентябрьның 1906 |
| Төрүттүнген чери | |
| Мөчээн хүнү | 2005 июньнуң 25 (98 лет) |
| Мөчээн чери | |
| Хамаатылалы | |
| Ажыл-херээ | драматург |
| Бижиир дылы | саха дыл |
| Шаңналдары | |
Дмитрий Кононович Сивцев (саха: Суорун Омоллоон; 1906 чылдың сентябрь 1 (14); Үш дугаар Жехсого наслег, Таттин улус, Россия империязының Якут можузу – 2005 чылдың июнь 25) – якут чогаалчы, драматург. Социалистиг күш-ажылдың маадыры (1991), РСФСР-ниң культура талазы-биле алдарлыг ажылдакчызы (1958), Якут улустуң чогаалчызы (1967).
Допчу-намдары
Дмитрий Сивцев 3 дугаар Жехсого наслегке, Таттин улустуң, Якут облазынга сентябрь 1 (14), 1906 чылда бөдүүн тараажы өг-бүлеге төрүттүнген. 1928 чылда Якутияның педагогиктиг техникумун дооскан.
Сивцевтиң бирги ажылдары 1926 чылда парлалгаже үнген. Чогаал ажылының эгезин чечен чугаалардан, хөй кезиинде сатира жанрынга колдап бижип эгелээн. Ооң бижээн чогаалдарынга "Лежебока" ("Чыдарынга ынакпай"), "Кузнец Кюкюр" ("Кюкюр дарган") база "Сайсары" ("Сайсарлар") деп драмалар, "Саяна" деп трагедия хамааржыр. Оон аңгыда Якут чоннуң хөгжүм-шии театрының тургузугларының либреттоларының автору. Бичии чаштарга тураскааткан төөгү чурт-шинчилелдиг ажылдарны база хөйү-биле бижээн.
Сивцев культурлуг чырыдыышкынны чонга тарадыры-биле ажылдап турган. Ооң ачызында политиктиг шөлүлгеге таварышкан улустуң музейин, Алексеев районнуң Черкех суурга, Таттин аймактың Хадаайының ажык дээриниң адаанга "Дружба" ("Найырал") аттыг архитектурлуг музей-заповедникти тургускан. 1990 чылдарда Якутияның хүрээлериниң чаартылгаларынга база дыка улуг үлүг-хуузун киирген. Орус Ярослав хүрээниң бедик шаңналынга база төлептиг болган.
Шаңналдары
- Социалистиг Күш-ажылдың маадыры (24.04.1991 чыл)
- Ада-чурттуң мурнунга ачы-хавыяазы дээш 3-кү чаданың ордени (12.09.1996)
- Ленинниң ордени (24.04.1991)
- Орден "Чоннуң найыралы" ( 23.09.1976)
- Орден «Хүндүткелдиң демдээ» (27.06.1947)
- медальдар
- Якут АССР-ниң улустуң чогаалчызы (1967)
- Якут АССР-ниң культура талазы-биле алдарлыг ажылдакчызы
- РСФСР-ниң культура талазы-биле алдарлыг ажылдакчызы (1958)
- ВДНХ-ның алдын хөрек демдээ (1985)
- Саха (Якутия) Республиканың П. А. Ойунский аттыг Күрүне премиязының лауреады
- Саха (Якутия) Республиканың А. Е. Кулаковский аттыг Күрүне премиязының лауреады
- Орден «Полярлыг сылдыс» (2001)
- Якутск хоорайның Хүндүлуг хамаатызы (1996)
- Саха (Якутия) Республиканың Хүндүлуг хамаатызы (1997)
Тайылбыр
- ↑ Официальный информационный портал Республики Саха (Якутия): Герои Социалистического Труда
- ↑ Кавалеры Ордена Республики Саха (Якутия) «Полярная звезда» — список награждённых. Официальный информационный портал Республики Саха (Якутия). Дата обращения: 12 марта 2014.
- ↑ Город Якутск: Почётные граждане. Официальный информационный портал Республики Саха (Якутия). Дата обращения: 12 марта 2014.
- ↑ Почётные граждане Республики Саха (Якутия)
Ажыглан литература
- Пестерев В. И. История Якутии в лицах. — Якутск: Бичик, 2001. — С. 392—395. — 464 с. — ISBN 5-7696-1606-7.
Шөлүглер
Дмитрий Кононович Сивцев. Сайт «Герои страны».
- Краткая литературная энциклопедия
- Иванов В. Н. 100 лет со дня рождения Д.К. Сивцева-Суоруна Омоллоона. Архивировано 26 августа 2016 года.
- Якутская литература: Дмитрий Кононович Сивцев. История Якутска. Дата обращения: 20 сентября 2015.
Демдеглелдер
- Сентябрьның 14 төрүттүнгеннер
- 1906 чылда төрүттүнгеннер
- Июньнуң 25 мөчээннер
- 2005 чылда мөчээннер
- Социалистиг Күш-ажылдың Маадырлары
- 3-кү чаданың «Ада-чуртка ачы-хавыяазы дээш» орденниң эдилекчилери
- Ленин ордениниң эдилекчилери
- Күш-ажылдың Кызыл Тук ордениниң эдилекчилери
- Улустарның найыралы ордениниң эдилекчилери
- «Хүндүлелдиң демдээ» орденниң эдилекчилери
- Алфавиттээн кижилер
- Алфавиттээн чогаалчылар
- Саха