Убрятова Елизавета Ивановна
| Елизавета Ивановна Убрятова | |
|---|---|
| | |
| Төрүттүнген хүнү | 1907 октябрьның 27 |
| Төрүттүнген чери | |
| Мөчээн хүнү | 1990 марттың 4 (82 года) |
| Мөчээн чери | |
| Чурту | |
| Эртем сферазы | тюркология]] |
| Ажылдап турар чери | |
| Дооскан чери | Иркутскунуң күрүне университеди |
| Эртем чадазы | филология эртемнериниң доктору(1953) |
| Эртем ады | профессор |
| Сураглыг өөреникчилери | Ш. Ч. Сат, Н. Н. Широбокова |
| Шаңналдары | |
Елизавета Ивановна Убрятова (1907 октябрьның 27, Омск[d] — 1990 марттың 4, Новосибирск) — совет лингвист-тюрколог, якут дылдың болгаш түрк дылдарның грамматиказының болгаш диалектологиязының талазы-биле специалист (синтаксис, фонетика, графика, морфология, якут дылды өөренириниң төөгүзү), филология эртемнериниң доктору (1953), профессор; Якут АССР-ниң (1956) болгаш Тыва АССР-ниң (1977) эртеминиң алдарлыг ажылдакчызы.
Допчу намдары
Иркутскунуң күрүне университединиң филология кафедразын дооскан соонда (1929), Иркутск облазының болгаш Красноярск крайның школаларынга ажылдап турган. 1932 чылда ол якут дылдың долган диалектизин өөренип эгелээн. 1934 чылдан 1937 чылга чедир аспирантуразын уламчылаан.
Эртем ажыл-чорудулгазы
«Норильски долганнарның дылдары» деп шинчилел ажылы дээш филология эртемнериниң кандидады деп атка төлептиг болган. "Якут дылдың синтаксизин шинчилээри. 1-ги кезээ. Бөдүүн домак" (1950) дээш эртемнер доктору деп атка төлептиг болган. ССРЭ-ниң Эртемнер Академиязының Дыл эртеминиң институдунга улуг эртем ажылдакчызы болгаш түрк дылдар секторунуң эргелекчизи болуп ажылдаан (1938–1963). Сөөлгү чылдарында ССРЭ-ниң эртемнер академиязының Сибирь салбырының Төөгү, философия болгаш филология институдунга улуг эртем ажылдакчызы, ооң соонда тюркология кафедразының эргелекчизи болуп ажылдап чораан.
Убрятова Сибирьниң түрк дылдарының, ооң иштинде хакастарның, ол ышкаш Чөөн чүктүң чоннарының дылдарының эртем ажылдакчыларын белеткээринге улуг дузаны чедирген.
Шаңналдары
- Күш-ажылдың Кызыл Тук ордени
- 2 «Хүндүлел демдээ» орденнери (бирээзи 27.03.1954)
- медальдар
Литература
- Алекперов А. К. Елизавета Ивановна Убрятова (К семидесятипятилетию со дня рождения) // Советская тюркология. — Баку, 1982.
- Коркина Е. И., Петров Н. Е., Слепцов П. А. Елизавета Ивановна Убрятова (К 80-летию со дня рождения) // Советская тюркология. — Баку, 1987.
- Юдакин А. П. Урало-алтайское (тюрко-монгольское) языкознание: Энциклопедия. — М., 2001. — С. 495—498.
Шөлүлгелер
- Октябрьның 27 төрүттүнгеннер
- 1907 чылда төрүттүнгеннер
- Омскуга төрүттүнгеннер
- Марттың 4 мөчээннер
- 1990 чылда мөчээннер
- Новосибирскиге мөчээннер
- Новосибирскиниң күрүне университединиң башкылары
- «Хүндүлелдиң демдээ» орденниң эдилекчилери
- Алфавиттээн кижилер
- Алфавиттээн эртемденнер
- ССРЭ-ниң лингвистери
- ССРЭ-ниң тюркологтары
- Якут АССР-ниң эртеминиң алдарлыг ажылдакчылары
- Тыва АССР-ниң эртеминиң алдарлыг ажылдакчылары
- Иркутскунуң күрүне университединиң доозукчулары
- РЭА-ниң дыл эртеминиң институдунуң ажылдакчылары
- РЭА-ның лингвистиктиг шинчилелдер институдунуң ажылдакчылары
- Лингвист херээженнер
- Күш-ажылдың Кызыл Тук ордениниң эдилекчилери
- Филология эртемнериниң докторлары