Сенчен-оол Кыргыс Сумбаа оглу

Рувики деп сайттан
Сенчен-оол Кыргыс Сумбаа оглу
тыв. Сенчен-оол Кыргыс Сумбаа оглу
Төрүттүнгенде ады Кыргыс Сумбаа оглу Сенчен-оол
Төрүттүнген ай-хүнү 1922(1922)
Төрүттүнген чери Баян-Кол, Бии-Хем, ТАР
Мөчээн ай-хүнү 9 февраль 1944(1944-02-09)
Мөчээн чери Похорельце, Ровно облазы, Украин ССР

Сенчен-оол Кыргыс Сумбаа оглу (төрүттүнгенде ады — Кыргыс Сумбаа оглу Сенчен-оол, орус. Сенчен-оол Кыргыс Сумбаа оглу, 1922 чыл1944 чылдың февральдың 9) — Ада-чурттуң Улуг дайынының киржикчизи, тыва эки турачы эскадроннуң 2-ги взводунуң гвардейжи анаа дайынчызы, ТАР-ның ордениниң эдилекчизи.

Допчу намдары

СЕНЧЕН-ООЛ Кыргыс Сумбаа оглу (1922, сумон Баян-Кол Пий-Хем- ского кожууна ТНР – 9.2.1944, д. По- хорельце Ровенской обл., Украина). Участник Вел. Отеч. вой ны. В 1941– 42 служил в рядах ТНРА команди- ром отд-ния в звании сержанта. Имел специальность танкиста. До 1943 ра- ботал сек ретарём нар. суда в Туране. Уехал на фронт в составе доброволь- ческого отряда (1943). Был гвардии сержантом 2-го взво- да. Не раз показывал храбрость в боях за осво- бождение г. Ровно и др. нас. пунктов. Погиб смер- тью храбрых, отражая ата- ку немцев, в числе 19 бронебойщиков во главе с Бурзекеем Сатом. Его име- нем названа улица в с. Баян-Кол.

Ада-чурттуң улуг дайынынга киржилгези

Тыва Арат Революстуг Намның Төп комитединиң секретариадының 1943 чылдың август 25-тен шиитпири-биле 2-ги тыва эки турачы отрядтың 2-ги взводунуң 2-ги салбырының анаа дайынчызы кылдыр томуйлаткан.

Тыва Арат Республикадан тыва эки турачылар отряды Барыын фронтунуң 6-гы аъттыг корпузунуң Морозов аттыг 8-ки гвардейжи аъттыг Ровно дивизиязының 31-ги гвардейжи аъттыг полкунуң составынче 4-кү эскадрон кылдыр кирген. Ооң составында 1000 километр орук чок черге 45 хонук дургузунда агаар-бойдус талазы-биле кончуг берге байдалдарда чоруп келген. Марш үезинде тывалар кижи-даа, аът-даа талазы-биле чидириг чок турган. Тыва чылгычылар походка шыдамык чоруун көргүскеннер.

1944 чылдың январьның 29-та 4-кү эскадроннуң тыва аъттыг шериглери Украин ССР-ниң Ровно облазының Деражно суур дээш тулчуушкуннарга баштай киришкен болгаш халдаашкынга төлептиг үлегер-чижекти көргүскен.

Дайын соонда

Сактыышкын

Шаңнал-макталдары

Литература


• Сундуй М. Б. Эки турачы аъттыг эскадрон. Кызыл: Тываның ном үндүрер чери, 1989.
• СЕНЧЕН-ООЛ Кыргыс Сумбаа оглу / Урянхайско-тувинская энциклопедия. II том (Л-Я). Под общей ред. Шойгу С.К., отв. ред. Бичелдей К.А. Кызыл: "Мир тувинцев", 2021. С. 321.

Демдеглелдер

Шөлүлгелер


Постановление Правительства Республики Тыва О списках участников Великой Отечественной войны 1941—1945 годов, призванных из Тувинской Народной Республики
Сундуй М. Б. Добровольный кавалерийский эскадрон