Эренчин-Доржу Саая Өдербей оглу
| Эренчин-Доржу Саая Өдербей оглу | |
|---|---|
| тыв. Эренчин-Доржу Саая Өдербей оглу | |
| Төрүттүнгенде ады | Саая Өдербей оглу Эренчин-Доржу |
| Төрүттүнген ай-хүнү | 1923 |
| Төрүттүнген чери | Бозур-Даг, Хайыракан, Хемчик хошун |
| Мөчээн ай-хүнү | 1954 |
Эренчин-Доржу Саая Өдербей оглу (төрүттүнгенде ады — Саая Өдербей оглу Эренчин-Доржу, орус. Эренчин-Доржу Саая Одербей оглу, 1923 чыл — 1954 чыл) — Ада-чурттуң Улуг дайынының киржикчизи, тыва эки турачы эскадроннуң 3-кү взводунуң гвардейжи анаа дайынчызы, ССРЭ-ниң «Эрес-дидим чорук дээш» деп медалының, ТАР-ның «Дайынчы шылгарал дээш» деп медалының эдилекчизи.
Допчу намдары
Эренчин-Доржу Саая Одербей оглу 1923 чылда Тыва Арат Республиканың Хемчик кожуунунуң Бозур-Даг деп черге төрүттүнген.
Нарынның алдын тывыжынга ажылдап турган.
1941 чылдан Чөөн-Хемчик кожууннуң чагыргазынга секретарьлап ажылдап чораан.
Шериг белеткелиниң курстарын дооскан[1].
Ада-чурттуң улуг дайынынга киржилгези
Тыва Арат Революстуг Намның Төп комитединиң секретариадының 1943 чылдың август 25-тен шиитпири-биле 2-ги тыва эки турачы отрядтың 3-кү взводунуң анаа дайынчызы кылдыр томуйлаткан.
Тыва Арат Республикадан тыва эки турачылар отряды Барыын фронтунуң 6-гы аъттыг корпузунуң Морозов аттыг 8-ки гвардейжи аъттыг Ровно дивизиязының 31-ги гвардейжи аъттыг полкунуң составынче 4-кү эскадрон кылдыр кирген. Ооң составында 1000 километр орук чок черге 45 хонук дургузунда агаар-бойдус талазы-биле кончуг берге байдалдарда чоруп келген. Марш үезинде тывалар кижи-даа, аът-даа талазы-биле чидириг чок турган. Тыва чылгычылар походка шыдамык чоруун көргүскеннер.
1944 чылдың январьның 29-та 4-кү эскадроннуң тыва аъттыг шериглери Украин ССР-ниң Ровно облазының Деражно суур дээш тулчуушкуннарга баштай киришкен болгаш халдаашкынга төлептиг үлегер-чижекти көргүскен.
Украин ССР-ниң Ровно облазының чурттакчылыг черлерин хостаарынга эрес-дидим киришкен.
Дайын соонда
Дайын соонда Чөөн-Хемчиктиң Чайлаг-Алаак школазынга ажылдап чорааш, 1954 чылда чок болган.
Шаңнал-макталдары
• «Эрес-дидим чорук дээш» деп медаль (1944);
• ТАР-ның «Дайынчы шылгарал дээш» деп медаль (1944 чыл)[2].
Литература
• Сундуй М. Б. Эки турачы аъттыг эскадрон. Кызыл: Тываның ном үндүрер чери, 1989.
• ЭРЕНЧИН-ДОРЖУ Саая Одербей оглу / Урянхайско-тувинская энциклопедия. II том (Л-Я). Под общей ред. Шойгу С.К., отв. ред. Бичелдей К.А. Кызыл: "Мир тувинцев", 2021. С. 608-609.
Демдеглелдер
Шөлүлгелер
• Постановление Правительства Республики Тыва О списках участников Великой Отечественной войны 1941—1945 годов, призванных из Тувинской Народной Республики
• Сундуй М. Б. Добровольный кавалерийский эскадрон