Достай-оол Доңгак Опай оглу

Рувики деп сайттан
Достай-оол Доңгак Опай оглу
тыв. Достай-оол Доңгак Опай оглу
Төрүттүнгенде ады Доңгак Опай оглу Достай-оол
Төрүттүнген ай-хүнү 1 январь 1923(1923-01-01)
Төрүттүнген чери Көк-Чыраа, Улуг-Хем, ТАР
Мөчээн ай-хүнү 12.1983
Мөчээн чери Шагаан-Арыг, Тыва АССР

Достай-оол Доңгак Опай оглу (төрүттүнгенде ады — Доңгак Опай оглу Достай-оол, орус. Достай-оол ДоАлександр Опайович, 1923 чылдың январьның 1 — 1983 чылдың декабрь) — Ада-чурттуң Улуг дайынының киржикчизи, тыва эки турачы эскадроннуң 1-ги взводунуң ийиги салбырының гвардейжи анаа дайынчызы, ТАР-ның «Дайынчы шылгарал дээш» деп медалының эдилекчизи[1].

Допчу намдары

Достай-оол Доңгак Опай оглу 1923 чылдың январьның 1-де Тыва Арат Республиканың Улуг-Хем кожуунунуң Көк-Чыраага төрүттүнген.

Тыва үндезин үжүк-бижик чогааттынган соонда үжүк-бижик билбес чорукту узуткаарынга идепкейлиг киржип турган. Арбанның комитединге бижээчилеп ажылдап чораан.

Ада-чурттуң улуг дайынынга киржилдези

Тыва Арат Революстуг Намның Төп комитединиң секретариадының 1943 чылдың август 25-тен шиитпири-биле 1-ги тыва эки турачы отрядтың 1-ги взводунуң 2-ги салбырының анаа дайынчызы кылдыр томуйлаткан.

Тыва Арат Республикадан тыва эки турачылар отряды Барыын фронтунуң 6-гы аъттыг корпузунуң Морозов аттыг 8-ки гвардейжи аъттыг Ровно дивизиязының 31-ги гвардейжи аъттыг полкунуң составынче 4-кү эскадрон кылдыр кирген. Ооң составында 1000 километр орук чок черге 45 хонук дургузунда агаар-бойдус талазы-биле кончуг берге байдалдарда чоруп келген. Марш үезинде тывалар кижи-даа, аът-даа талазы-биле чидириг чок турган. Тыва чылгычылар походка шыдамык чоруун көргүскеннер.

1944 чылдың январьның 29-та 4-кү эскадроннуң тыва аъттыг шериглери Украин ССР-ниң Ровно облазының Деражно суур дээш тулчуушкуннарга баштай киришкен болгаш халдаашкынга төлептиг үлегер-чижекни көргүскен.

Достай-оол Доңгак Украин ССР-ниң Ровно болгаш Дубно хоорайларын, өске-даа чурттакчылыг черлерин хостаарынга эрес-дидим киришкен.

Дайын соонда

Дайын соонда үш чылдыг кооперативтиг школаны дооскан, ооң соонда Тере-Хөл, Өвүр база Чөөн-Хемчик кожууннарынга садыг-саарылга талазынга ажылдап чораан.

1977—1978 чылдарда Улуг-Хем кожууннуң «Улуг-Хем» солунунуга бухгалтерлеп ажылдап чораан.

Шагаан-Арыг хоорайга 1983 чылдың декабрьда чок болган.

Сактыышкын

Шаңнал-макталдары

  • «Эрес-Дидим чоруук дээш» деп медаль (1944)
  • ТАР-ның «Дайынчы шылгарал дээш» деп медаль (1944)

Литература

  • Сундуй М. Б. Эки турачы аъттыг эскадрон. Кызыл: Тываның ном үндурер чери, 1989.
  • ДОСТАЙ-ООЛ Донгак Опай оглу / Урянхайско-тувинская энциклопедия. I том (А-К). Под общей ред. Шойгу С. К., отв. ред. Бичелдей К. А. Кызыл: «Мир тувинцев», 2021. С. 323.

Демдеглелдер

Шөлүлгелер