Дылдый-оол Түлүш Лопсаң оглу
| Дылдый-оол Түлүш Лопсаң оглу | |
|---|---|
| тыв. Дылдый-оол Түлүш Лопсаң оглу | |
| Төрүттүнгенде ады | Түлүш Лопсаң оглу Дылдый-оол |
| Төрүттүнген ай-хүнү | 1919 |
| Төрүттүнген чери | Кара-Тал, Чаа-Хөл, Урянхай край |
| Мөчээн ай-хүнү | 1950 |
| Мөчээн чери | Кара-Тал, Чаа-Хөл кожуун, Тыва АО |
| Чурту |
.svg){kind=small} |
| Ажыл-херээ | шеригжи кижи |
Дылдый-оол Түлүш Лопсаң оглу (төрүттүнгенде ады — Түлүш Лопсаң оглу Дылдый-оол, орус. Дылдый-оол Түлүш Лопсанович, 1919 чыл — 1950 чыл) — Ада-чурттуң Улуг дайынының киржикчизи, тыва эки турачы эскадроннуңтанкыга удур боолаар взводунуң гвардейжи анаа дайынчызы, ТАР-ның «Дайынчы шылгарал дээш» медалының эдилекчизи (1944).
Допчу намдары
Дылдый-оол Түлүш Лопсан оглу 1919 чылда Урянхай крайның Чаа-Хөл кожуунунуң Кара-Тал сумузунга төрүттүнген.
В 1941—1942 чылдарда Тыва Араттың Революстуг Шериинге шериг албанын эрттирип турган.
Ада-чурттуң Улуг дайынынга киржилгези
Тыва Арат Революстуг Намның Төп комитединиң секретариадының 1943 чылдың август 25-тен шиитпири-биле 2-ги тыва эки турачы отрядтың танкыга удур боолаар взводунуң анаа дайынчызы кылдыр томуйлаткан.
Тыва Арат Республикадан тыва эки турачылар отряды Барыын фронтунуң 6-гы аъттыг корпузунуң Морозов аттыг 8-ки гвардейжи аъттыг Ровно дивизиязының 31-ги гвардейжи аъттыг полкунуң составынче 4-кү эскадрон кылдыр кирген. Ооң составында 1000 километр орук чок черге 45 хонук дургузунда агаар-бойдус талазы-биле кончуг берге байдалдарда чоруп келген. Марш үезинде тывалар кижи-даа, аът-даа талазы-биле чидириг чок турган. Тыва чылгычылар походка шыдамык чоруун көргүскеннер.
1944 чылдың январьның 29-та 4-кү эскадроннуң тыва аъттыг шериглери Украин ССР-ниң Ровно облазының Деражно суур дээш тулчуушкуннарга баштай киришкен болгаш халдаашкынга төлептиг үлегер-чижекти көргүскен.
Дылдый-оол Түлүш танкыга удур боолаар взводтуң командылакчызы Бичен-оол Сарыгларның взводунуң гвардейжи анаа дайынчызы турган.
Украин ССР-ниң Деражно суурну хостаарынга эрес-дидим киришкен. Ровно хоорай дээш тулчуушкунга аар балыгланган[1].
Дайын соонда
Дайын соонда чуртунга чанып келгеш, аарааш 1950 чылда Чаа-Хөлдүң Кара-Талга чок болган.
Шаңнал-макталдары
• ТАР-ның «Дайынчы шылгарал дээш» медалы(1944).
Литература
• Сундуй М. Б. Эки турачы аъттыг эскадрон. Кызыл: Тываның ном үндурер чери, 1989.
• ДЫЛДЫЙ-ООЛ Тулуш Лопсан оглу / Урянхайско-тувинская энциклопедия. II том (Л-Я). Под общей ред. Шойгу С. К., отв. ред. Бичелдей К. А. Кызыл: «Мир тувинцев», 2021. С. 337.
Демдеглелдер
Шөлүлгелер
• Постановление Правительства Республики Тыва О списках участников Великой Отечественной войны 1941—1945 годов, призванных из Тувинской Народной Республики
• Сундуй М. Б. Добровольный кавалерийский эскадрон