Кара-оол Оюн Өдекпен оглу
| Кара-оол Оюн Өдекпен оглу | |
|---|---|
| тыв. Кара-оол Оюн Өдекпен оглу | |
| | |
| Төрүттүнгенде ады | Оюн Өдекпен оглу Кара-оол |
| Төрүттүнген ай-хүнү | 27 июнь 1919 |
| Төрүттүнген чери | Көк-Булуң, Таңды кожуун, ТАР |
| Мөчээн ай-хүнү | 17 июль 1966 (47 хар) |
| Мөчээн чери | Таңды кожуун, Тыва АССР |
| Хамаатылалы |
|
Кара-оол Оюн Өдекпен оглу (төрүттүнгенде ады — Оюн Өдекпен оглу Кара-оол, орус. Кара-оол Оюн Одекпенович, 1919 чылдың июньнуң 27 — 1966 чылдың июльдуң 17[1]) — Ада-чурттуң Улуг дайынының киржикчизи, тыва эки турачы эскадроннуң танкыга удур боолаар взводунуң гвардейжи анаа дайынчызы, ТАР-ның «Дайынчы шылгарал дээш» медалының (1944), «1941-1945 чылдарда Ада-чурттуң Улуг дайынынга Германияны тиилээни дээш» медальдың (1946) эдилекчизи[2].
Допчу намдары
Кара-оол Оюн Өдекпен оглу 1919 чылда Урянхай крайның Таңды кожуунунуң Көк-Булуңга төрүттүнген.
1941 чылдан Тыва Араттың Революстуг Шериинге шериг албанын эрттирип турган.
Ада-чурттуң Улуг дайынынга киржилгези
Тыва Арат Революстуг Намның Төп комитединиң секретариадының 1943 чылдың август 25-тен шиитпири-биле 2-ги тыва эки турачы отрядтың танкыга удур боолаар взводунуң анаа дайынчызы кылдыр томуйлаткан.
Тыва Арат Республикадан тыва эки турачылар отряды Барыын фронтунуң 6-гы аъттыг корпузунуң Морозов аттыг 8-ки гвардейжи аъттыг Ровно дивизиязының 31-ги гвардейжи аъттыг полкунуң составынче 4-кү эскадрон кылдыр кирген. Ооң составында 1000 километр орук чок черге 45 хонук дургузунда агаар-бойдус талазы-биле кончуг берге байдалдарда чоруп келген. Марш үезинде тывалар кижи-даа, аът-даа талазы-биле чидириг чок турган. Тыва чылгычылар походка шыдамык чоруун көргүскеннер.
1944 чылдың январьның 29-та 4-кү эскадроннуң тыва аъттыг шериглери Украин ССР-ниң Ровно облазының Деражно суур дээш тулчуушкуннарга баштай киришкен болгаш халдаашкынга төлептиг үлегер-чижекти көргүскен.
Кара-оол Оюн танкыга удур боолаар взводтуң командылакчызы Бичен-оол Сарыгларның взводунуң гвардейжи анаа дайынчызы турган.
Ровно болгаш Дубно хоорайларны болгаш Украин ССР-ниң өске-даа чурттакчылыг черлерин хостаарынга эрес-дидим киришкен.
Дайын соонда
Дайындан чанып келгеш, Таңды кожууннуң «Заря коммунизма» совхозунуң шөл бригадазының бригадири кылдыр ажылдап чораан. 1966 чылдың июльдуң 17-де чылда Таңды кожуунга чок болган.
Сактыышкын
Шаңнал-макталдары
• ТАР-ның «Дайынчы шылгарал дээш» медалы (1944).
• «1941-1945 чылдарда Ада-чурттуң Улуг дайынынга Германияны тиилээни дээш» медаль (1946)[3]
Литература
• Сундуй М. Б. Эки турачы аъттыг эскадрон. Кызыл: Тываның ном үндурер чери, 1989.
• Пивоваров В. Добровольцы. Кызыл, 1990.
• КАРА-ООЛ Оюн Одекпенович / Урянхайско-тувинская энциклопедия. I том (А-К). Под общей ред. Шойгу С. К., отв. ред. Бичелдей К. А. Кызыл: «Мир тувинцев», 2021. С. 417.
Демдеглелдер
Шөлүлгелер
• Постановление Правительства Республики Тыва О списках участников Великой Отечественной войны 1941—1945 годов, призванных из Тувинской Народной Республики
• Сундуй М. Б. Добровольный кавалерийский эскадрон