Бимба Түлүш Бегзи оглу

Рувики деп сайттан
Бимба Түлүш Бегзи оглу
тыв. Бимба Түлүш Бегзи оглу
Бимба Тулуш Бегзи оглу.jpg
Төрүттүнгенде ады Түлүш Бегзи оглу Бимба
Төрүттүнген ай-хүнү 1910(1910)
Төрүттүнген чери Көгей, Копту сумузу, Өвүр кожуун, Таңды Урянхай
Мөчээн ай-хүнү 1973(1973)
Мөчээн чери Зубовка, Каа-Хем кожуун, Тыва АССР
Чурту
Ажыл-херээ шеригжи кижи

Бимба Түлүш Бегзи оглу (төрүттүнгенде ады — Түлүш Бегзи оглу Бимба, орус. Бимба Соян Бадыргыевич, 1910 чылдың август — 1973 чыл) — Ада-чурттуң Улуг дайынының киржикчизи, тыва эки турачы эскадроннуңтанкыга удур боолаар взводунуң гвардейжи анаа дайынчызы, ТАР-ның «Дайынчы шылгарал дээш» медалының (1944) эдилекчизи.

Допчу намдары

Бимба Түлүш Бегзи оглу 1910 чылдың августа Салчак кожууннуң Копту сумузунуң Көгей деп черге төрүттүнген.

1930 чылдарда Бай-Сөөттүң алдын казар черинге ажылдап чораан.

Ада-чурттуң Улуг дайынынга киржилгези

Тыва Арат Революстуг Намның Төп комитединиң секретариадының 1943 чылдың август 25-тен шиитпири-биле 2-ги тыва эки турачы отрядтың танкыга удур боолаар взводунуң анаа дайынчызы кылдыр томуйлаткан.

Тыва Арат Республикадан тыва эки турачылар отряды Барыын фронтунуң 6-гы аъттыг корпузунуң Морозов аттыг 8-ки гвардейжи аъттыг Ровно дивизиязының 31-ги гвардейжи аъттыг полкунуң составынче 4-кү эскадрон кылдыр кирген. Ооң составында 1000 километр орук чок черге 45 хонук дургузунда агаар-бойдус талазы-биле кончуг берге байдалдарда чоруп келген. Марш үезинде тывалар кижи-даа, аът-даа талазы-биле чидириг чок турган. Тыва чылгычылар походка шыдамык чоруун көргүскеннер.

1944 чылдың январьның 29-та 4-кү эскадроннуң тыва аъттыг шериглери Украин ССР-ниң Ровно облазының Деражно суур дээш тулчуушкуннарга баштай киришкен болгаш халдаашкынга төлептиг үлегер-чижекти көргүскен.

Бимба Түлүш танкыга удур боолаар взводтуң командылакчызы Бичен-оол Сарыгларның взводунуң гвардейжи анаа дайынчызы турган.

Ровно болгаш Дубно хоорайларны болгаш Украин ССР-ниң өске-даа чурттакчылыг черлерин хостаарынга эрес-дидим киришкен.

Дайын соонда

Дайын соонда Каа-Хем кожууннуң Бүрен-Хем сумузунуң Суг-Бажы суурунуң чөвүлелиниң даргазы кылдыр ажылдап чораан.

1950 чылдардан хойжу бригаданың бригадири турган.

1973 Каа-Хемниң Зубовка суурга чок болган.

Шаңнал-макталдары


ТАР-ның «Дайынчы шылгарал дээш» медалы (1944)

Литература


• Сундуй М. Б. Эки турачы аъттыг эскадрон. Кызыл: Тываның ном үндурер чери, 1989.
• Пивоваров В. Добровольцы. Кызыл, 1990.
• БИМБА Тулуш Бегзи оглу / Урянхайско-тувинская энциклопедия. II том (Л-Я). Под общей ред. Шойгу С. К., отв. ред. Бичелдей К. А. Кызыл: «Мир тувинцев», 2021. С. 167.

Демдеглелдер

Шөлүлгелер


Постановление Правительства Республики Тыва О списках участников Великой Отечественной войны 1941—1945 годов, призванных из Тувинской Народной Республики
Сундуй М. Б. Добровольный кавалерийский эскадрон