Салым-чолдуң шоодуу, азы Чиик бус-биле!

Рувики деп сайттан
Салым-чолдуң шоодуу, азы Чиик бус-биле!
Ирония судьбы, или С легким паром!
Постер фильма
Жанры мелодрама, трагикомедия
Режиссёру Эльдар Рязанов
Сценарий автору Эмиль Брагинский, Эльдар Рязанов
Кол рольдарда Андрей Мягков, Барбара Брыльска, Юрий Яковлев, Любовь Добржанская
Рольдарның үнү Сергей Яковлевич Никитин[d], Валентина Илларионовна Талызина[d] биле Пугачёва, Алла Борисовна[d]
Оператору Владимир Нахабцев (кол), Вадим Алисов, Сергей Арманд, Борис Кочеров
Монтажёр Валерия Белова
Композиторлары Микаэл Таривердиев
Чурук-тургузукчузу Александр Борисов
Үндезин телеканалы Төп телевидениениң Бирги программазы
Компания Мосфильм
Дистрибьютору Күркино[d], Netflix[d] биле ССРЭ-ниң телевидение болгаш радиодамчыдылга талазы-биле күрүне комитеди[d]
Узуну 184 мин
Чурту Совет Социалистиг Республикалар Эвилели
Дылы Орус дыл
Үнген ай-хүнү 1976 чыл
Үзүндүлериниң саны 2
Дараазында фильм Салым-чолдуң шоодуу. Уламчызы[d]
IMDb ID 0073179

«Салым-чолдуң шоодуу, азы Чиик бус-биле!» (орус. Ирония судьбы, или С лёгким паром!)— совет ийи кезектиг телефильм. Режиссеру Эльдар Александрович Рязанов. ССРЭ-ге баштайгы көргүзүү 1976 чылдың январьның 1-де болган[1].

Кылып тургускан төөгүзү

Кинонуң сценарийи Эмиль Брагинский биле Эльдар Рязановтуң тургускан «Ваннага дыштаныңар! азы Чаңгыс чаа чыл…» деп 1969 чылда бижиттинген шиизинге үндезилеп тургускан. Шиини 1969 чылдан ССРЭ-ниң элээн каш театрларынга көргүзүп эгелээн. Сөөлүнде ону бүгү чурттуң 110 театрларынга көргүскен.[2], база ол ышкаш даштыкы чурттарга көгүзүп шаг болган.

Рязановтуң чугаалааны-биле алырга, шынап-ла чуртталгага ындыг кижи турган, эштери-биле декабрь 31-де банялап чорупкаш, эртенинде өске хоорайга ол оттуп келген. Чогум ооң төөгүзү канчаар төнгенин ол билбес, артканын чогаадып бижип кааннар.

Сюжеди

Сюжединиң төп темазы ол үениң чуртка хоорай бүрүзүнге туттунуп турган дөмей-дөмей куу-куу хөй кижи чурттаар бажыңнар чоруп турар[3].

Чылдың сагыыр ёзулалының аайы-биле Чаа чылды уткуур дээш кезек эжишкилер Москваның хөй-ниити баняларының бирээзинге ужуражып алырлар. Кинонуң кол маадыры Женя Лукашинниң кернин кудалап алыр деп турарын байырлап, дыка хөй арага ишкеш, шупту эзирип каарлар. Баня соонда ооң эштериниң бирээзи Павлик Ленинград ужар ужурлуг турган, ынчангаш олар шупту катчып алгаш, аэропортче ону үдеп чоруптарлар.

Аэропортка чеде бээрге, Женя биле Павлик удуп каарлар, а өске ийи эштери Саша биле Миша, оларның кайызы Ленинград чоруур деп турганын уттуп алырлар, ынчангаш Павликтиң орнунга Женяны самолетче олуртуптарлар.

Женя бүдүн ужудуушкунну хорадаан сосединиң ээгизинде удуп эрттирген, ол сөөлүнде барып Ленинградка самолеттан дүжеринге дузалаан. Ленинград аэропортунга аныяк оол Москвада мен деп бузуреп оттуп келир. Ол такси кыйгырып алгаш, чолаачыга адрезин чугаалаан.

Ленинградта бир бажыңда дөмей адрес бар, дизайн талазы-биле Москвада Женяның бажыңы-биле дөмей. Москвич лифт-биле «бодунуң» бажыңынче чорупкан, кайгамчык чүүл, дүлгүүр эжикке тааржыр (прологта бижээни дег: «...стандарт квартираларны стандарт шлюзтар-биле тудары»). Бажың иштинде мебель безин Женяның бажыңында ышкаш, ынчалза-даа аныяк эр дыка эзирик болгаш, ылгалды эскербейн барган.

Ол аразында квартираның ээзи Надя Шевелева бажыңынче чанып келир. Ол эжи Ипполит-биле чаа чыл уткуур дээш белеткенип турар. Оон ол дораан-на орунунда удуп чыдар танывазы кижини тып алган. Ол чалаттынмаан аалчыны эжикче үндүр сывырып чадап каан, ынчалза-даа ол хорадаан болгаш, танывазы кижиниң «ооң» бажыңынга чүнү кылып турарын база чүге ол аңаа удуртукчу апарганын билбейн барган. Бот-боттарынга чурттаар эргелиг паспорттарын көргүзүп тургаш, кинонуң маадырлары сөөлзүредир байдалды тодаргайлап шыдаан. Женя муңгаргай: Галя ону Москвада манап турар. А Ипполит, Надяга келгеш, Женя биле Надяның тайылбырларынга бүзүревейн турар. Аныяк оол Москваже чоруур деп планнап турар, ынчалза-даа ооң-биле кады акша чок деп билип каар. Ол Надяның бажыңынче чанып кээр ужурга таваржыр. Ипполит адааргак сцена кылып алгаш чоруй баар. Надя Евгенийни канчаар-даа аажок дүрген адырлып алыксап турар, ынчалза-даа дараазында хүнге чедир Москваже рейстер чок. Женя катап-катап Москваже долгааш, Галага чүү болганын тайылбырлаарын оралдажыр. Сөөлүнде ол уруг-биле харылзажыр, ынчалза-даа Ленинград дугайында дыңнааш, уруг телефонун өжүрүп каар. Надя Ленинградта Москова вокзалынга баргаш, чаа эжинге Москваже поездиге билет садып бээр, ынчалза-даа ол ону дыртыпкаш, чоруурундан ойталаар.

Женя биле Надяны Чаа чылды кады эртирер ужурга таваржыр. Эгезинде олар бот-боттарынга өжээн негеп турар, оон чоорту оларның хамаарылгазы чымчап, бот-боттарынга ынакшып эгелээр. Эртенинде оларга болган бүгү чүүлдерни меге деп бодап, чарлыр деп берге шиитпирни хүлээп алыр. Аныяк оол Москваже чанып келир. Орук соонда чалгаарап, уйгу чок дүне удуп чыдыптар. Оттуп келгеш, Надяны дужедим деп бодаар, чанында олурар. Ол Москвага аңаа чедип кээр деп шиитпирлээн, ынак эжин тып алыры аңаа берге эвес болган, чүге дизе оларның адрестери дүгжүп турган, а дүлгүүрү хаалгага дүгжүп турган.

Фильмден кадрлар

Тырттырыкчы бөлүк

  • Сценарий авторлары: Эмиль Брагинский, Эльдар Рязанов
  • Режиссёр-тургузукчу: Эльдар Рязанов
  • Кол оператор: Владимир Нахабцев
  • Кол чурукчу: Александр Борисов
  • Ийиги режиссёру: Игорь Петров
  • Звукооператор: Юрий Рабинович
  • Композитор: Микаэл Таривердиев
  • Дирижёр: Георгий Гаранян
  • Хеп чурукчузу: Ольга Кручинина
  • Грим чурукчузу: Ольга Струнцова
  • Кинооператорлары: Вадим Алисов, Сергей Арманд, Борис Кочеров
  • Монтаж: Валерия Белова
  • Режиссёрнуң дузалакчылары: Нина Коренева, Григорий Торчинский
  • Операторнуң дузулакчылары: Владимир Горшков, Владимир Батузов, Александр Михалычев, Сергей Кочебуров, Николай Коробейник
  • Монтажёрнуң дузалакчылары: Элеонора Праксина
  • Чурукчу-декоратор: И. Фёдоров
  • Чырык мастери: Марк Вайсман
  • Редактор: И. Наумова
  • Хөгжүм редакторлары: Раиса Лукина, В. Лаписов
  • Директору: Ефим Голынский

Солун барымдаалар

Частырыглыг кадр
  • Фильмниң эге титрлеринде частырыг бар: «исключительно» деп сөстен «л» деп үжүктү каапкан болган. Орфография болгаш пунктуация бо чижекте кадагалаттынып арткан.
« »
  • Кинонуң эгезинде-ле, режиссернуң чугаазы-биле алырга, олар вертолеттан тырттырган чаңгыс аай совет тудугларны көргүзер ужурлуг турган. Ынчалза-даа кинонуң бюджеди ындыг тырттырылганы болдурбаан, ынчангаш көрүкчү ооң орнунга анимацияны көрген.
  • Надя хар кырындан Ипполиттиң чуруун көдүрүп кээрге, ында Яковлев эвес, а Басилашвили көстүп турар. Кажан олар бо кадрны катап тырттырып алыр деп турда, хар чок апарган[4].
  • Кол маадыр Надя башкылап ажылдап турар. Ынчалза-даа Ипполит-биле чугаалажып тургаш, частырыглыг чугаалапкан: «Мен байырлыг хевимни «кедерин» (одеть) уттупкан мен» — деп чугаалаан. Орус дылдың дүрүмнери-биле алырга, ол «надеть» деп чугаалаар ужурлуг турган.
  • Лукашин Ленинградче Домодедово аэропортундан ужуп турар, ынчалза-даа совет үеде соңгу болгаш барыын чүкче иштики рейстерни Шереметьево-1-ден кылып турган-даа болза[5]
  • Эльдар Рязанов боду база фильмге ойнаан - Лукашин самолетка ооң кырынче аңдарлып-ла чораан[5][6].
  • «Какая гадость эта ваша заливная рыба» биле «О, тёпленькая пошла» — деп фразалар фильмниң сценарийинде чок турган. Ол Юрий Яковлевтиң импровизациязы турган[5].

Тырттырып турганы

Фильмни марттан эгелээш чай рптузунда доосканнар, ынчангаш кышкы үени тырттырып турар болганда, кылымал харны ажыглап турганнар. Ол үеде тускай кылымал хар чогааттынмаан турганы-биле боттары хөвең, ак саазын, пенопласт ажыглап кылып турганнар[7].

Колдуу чүгле Москвага тырттырып турганнар, чүгле каш кадрны Ленинградка тырттырганнар[8].

Кинонуң баштайгы көргүзүү

1976 чылдың январьның 1-де 18:00 турда Төп телевидениениң «Бирги программага» «Салым-чолдуң шоодуу, азы Чиик бус-биле!» деп фильмниң баштайгы көргүзүү болган. Дыка улуг чедиишкинниг болган. Ол хүн фильмни 100 сая көрүкчүлер көрген болуп турар. Катаптаарын дилээн дыка хөй чагааларның ачызында 1976 чылдың февральдың 7-де база катап көргүскен. Фильмниң кызырган хевирин кинотеатрларга база көргүзуп шаг болган, аңаа ону 7 сая кижи көрген[9][10][11].

«Советский экран» деп сеткүүлдүң номчукчулары «Салым-чолдуң шоодуун» 1976 чылдың эң тергиин фильми кылдыр соңгуп бадылааннар, а Женяның ролюн ойнаан Андрей Мягковту чылдың эң тергиин актеру деп демдеглээннер[12]. 1977 чылда режиссёру Эльдар Рязанов, сценаризи Эмиль Брагинский, оператору Владимир Нахабцев, композитору Микаэл Таривердиев база кинонун кол маадырлары Барбара Брыльска база Андрей Мягков Совет Эвилелиниң Күрүне премиязын алганнар[13].

Шаңнал-макталдары

  • 1976 — ССРЭ-ниң 1976 чылда Эң тергиин фильми.
  • 1976 — Андрей Мягков ССРЭ-нин 1976 чылда эң тергиин актеру[14]
  • 1977 — [режиссёру Эльдар Рязанов, сценаризи Эмиль Брагинский, оператору Владимир Нахабцев, композитору Микаэл Таривердиев база кинонун кол маадырлары Барбара Брыльска база Андрей Мягков Совет Эвилелиниң Күрүне премиязын алганнар.

Уламчызы

«Салым-чолдуң шоодуу» деп фильмниң уламчызы 2007 чылдың декабрьда үнген, дораан-на дыка улуг чедиишкинниг апарган, чүгле 5 миллион долларлыг үндүрүлге бюджеди-биле 55 миллион ажыг доллар ажылдап алган. Ада-иез апарган байдалда таварышкан Женя Лукашин биле Надя Шевелеваның элээди ажы-төлүнүң рольдарынга Константин Хабенский болгаш Елизавета Боярская ойнаан[15].

Демдеглелдер

  1. Фильм Ирония судьбы, или С лёгким паром!: смотреть онлайн в хорошем качестве, фото, видео - Вокруг ТВ. (англ.). Вокруг ТВ. Хынаан ай-хүнү: 26 ноябрьның 2019.
  2. Ирония судьбы - главный новогодний фильм СССР и России. Рассказываем историю его создания // Правила жизни : журнал. — 2021. — 31 декабрьның.
  3. Frederick Edwin Ian Hamilton, Kaliopa Dimitrovska Andrews, Nataša Pichler-Milanović. Transformation Of Cities In Central And Eastern Europe. — New York: UN University Press, 2005. — ISBN 9280811053 (pbk.).
  4. 5 киноляпов в "Иронии Судьбы", которые вы не заметили даже спустя почти 50 лет (2022-12-23). Хынаан 18 ноябрьның 2024.
  5. 1 2 3 Ирония судьбы, или С легким паром! (ТВ, 1975) (рус.). www.kinopoisk.ru. Хынаан ай-хүнү: 18 ноябрьның 2024.
  6. Ирония судьбы, или С легким паром! - «25-й кадр» | Независимый журнал о кино. 25-k.com. Хынаан ай-хүнү: 18 ноябрьның 2024.
  7. Галина Глазко Необычные факты создания фильма «Ирония судьбы, или С легким паром!» // Спорт-экспресс : сайт. — 2021. — 31 декабрьның.
  8. 10 интересных фактов о фильме «Ирония судьбы, или С лёгким паром!» // Дом кино : журнал. — 2017. — 25 декабрьның.
  9. 40 лет с «Иронией» - Газета.RU. Газета.RU.
  10. Ирония судьбы или с легким паром. Рождение легенды - Первый канал YouTube-та, эгези 47:45
  11. Киностальгия «Ирония судьбы, или с лёгким паром», часть 3 - Пятый канал. Пятый канал. Хынаан ай-хүнү: 2 январьның 2020.
  12. Победители конкурса журнала "Советский экран" // akter.kulichki.com. — 1983. — Октябрь.
  13. Телефильм "Ирония судьбы, или С легким паром!". Досье - ТАСС. Хынаан 18 ноябрьның 2024.
  14. История, рассказанная в "Иронии судьбы, или С легким паром!", реальна. в 60-х годах 31 декабря композитор Никита Богословский решил пошутить: пьяного товарища отвезли на вокзал и с 15 копейками в кармане отправили в Киев. Факты и комментарии (10 январьның 2007). Хынаан ай-хүнү: 26 ноябрьның 2019. Архивтээн дөзү оригинала 21 августуң 2009 чылда.
  15. Анна ВЕЛИГЖАНИНА «Ирония судьбы»: Брыльска не хотела целоваться с Яковлевым, а Боярская - с Хабенским // Комсомольская правда : сайт. — 2007. — 27 декабрьның.

Литература

Шөлүлгелер