Шойдакпан Салчак Балчыр оглу

Рувики деп сайттан
Шойдакпан Салчак Балчыр оглу
тыв. Шойдакпан Салчак Балчыр оглу
Шойдакпан Салчак Балчыр оглу.png
Төрүттүнгенде ады Салчак Балчыр оглу Шойдакпан
Төрүттүнген ай-хүнү 1916(1916)
Төрүттүнген чери Көк-Тей, Салчак кожуун, Урянхай край
Мөчээн ай-хүнү 9 февраль 1944(1944-02-09)
Мөчээн чери Похорельце, Ровно облазы, Украин ССР
Чурту Тыва Арат Республика

Шойдакпан Салчак Балчыр оглу (төрүттүнгенде ады — Салчак Балчыр оглу Шойдакпан, орус. Шойдакпан Салчак Балчыр оглу, 1916 чыл — 1944 чылдың февральдың 9) — Ада-чурттуң Улуг дайынының киржикчизи, тыва эки турачы эскадроннуң танкыга удур боолаар взводунуң гвардейжи анаа дайынчызы[1].

Допчу намдары

Шойдакпан Салчак Балчыр оглу 1916 чылда Салчак кожууннуң Көк-Тей сумузунга төрүттүнген.

Ада-чурттуң Улуг дайынынга киржилгези

Тыва Арат Революстуг Намның Төп комитединиң секретариадының 1943 чылдың август 25-тен шиитпири-биле 2-ги тыва эки турачы отрядтың танкыга удур боолаар взводунуң анаа дайынчызы кылдыр томуйлаткан.

Тыва Арат Республикадан тыва эки турачылар отряды Барыын фронтунуң 6-гы аъттыг корпузунуң Морозов аттыг 8-ки гвардейжи аъттыг Ровно дивизиязының 31-ги гвардейжи аъттыг полкунуң составынче 4-кү эскадрон кылдыр кирген. Ооң составында 1000 километр орук чок черге 45 хонук дургузунда агаар-бойдус талазы-биле кончуг берге байдалдарда чоруп келген. Марш үезинде тывалар кижи-даа, аът-даа талазы-биле чидириг чок турган. Тыва чылгычылар походка шыдамык чоруун көргүскеннер.

1944 чылдың январьның 29-та 4-кү эскадроннуң тыва аъттыг шериглери Украин ССР-ниң Ровно облазының Деражно суур дээш тулчуушкуннарга баштай киришкен болгаш халдаашкынга төлептиг үлегер-чижекти көргүскен.

Шойдакпан Салчак танкы удур боолаар взводтуң командылакчызы Бичен-оол Сарыгларның взводунуң 2-ги салбырының гвардейжи анаа дайынчызы турган[2].

Ровно болгаш Дубно хоорайларны болгаш Украин ССР-ниң өске-даа чурттакчылыг черлерин хостаарынга эрес-дидим киришкен.

Сурмичи суурну хостап тура Сат Бүрзеккейниң взводунуң дайынчылары-биле кады маадырлыы-биле 1944 чылдың февральдың 9-та тынын салган.

Литература


• Сундуй М. Б. Эки турачы аъттыг эскадрон. Кызыл: Тываның ном үндурер чери, 1989.
• ШОЙДАКПАН Салчак Балчыр оглу / Урянхайско-тувинская энциклопедия. II том (Л-Я). Под общей ред. Шойгу С. К., отв. ред. Бичелдей К. А. Кызыл: «Мир тувинцев», 2021. С. 592.

Демдеглелдер

Шөлүлгелер


Постановление Правительства Республики Тыва О списках участников Великой Отечественной войны 1941—1945 годов, призванных из Тувинской Народной Республики
Сундуй М. Б. Добровольный кавалерийский эскадрон