Февральдың 7
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 2026 чыл | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Февральдың 7 — григориан календарьда чылдың 38 дугаар хүнү . Чылдың төнчүзүнге чедир 327 хонук арткан (саарзык чылдарда 328 хонук арткан).
Байырлалдар болгаш сактыышкын хүннери
Аңгылал: Февральдың 7 байырлалдар деп аңгылалды база көр
Таарымчалыг аттар
Католик аттар: Евгения, Колетт, Крисолиус, Пий.
Православ аттар: Авксентий, Александр, Анатолий, Аполлос, Борис, Василий, Виталий, Владимир, Григорий, Дмитрий, Кастин, Мар, Марциал, Медул, Моисей, Пётр, Поплий, Сильван, Стефан, Феликс, Филипп, Фелицата, Януарий.
Болуушкуннар
XIX чүс чылга чедир
- 1238 чыл — Русь: Батыйның шериглери Владимирни бүзээлээш, эжелеп алган.
- 1780 чыл — Сыктывкар хоорай үндезилеттинген.
- 1783 чыл — АКШ-ның тускайлаң чоруу дээш дайын: Франция биле Испания Гибралтарны бүзээлээрин соксааннар. Ооң соонда Британия Гибралтарны ээлеп алгаш, хөй дайыннарның шынзытканы шупту ажыктыг байдалдарын үзүктел чок ажыглаан.
XIX-ку чүс чыл
- 1832 чыл — Николай Лобачевский Эртем академиязынга неевклид геометрияның бирги ажылын бараалгаткан.
- 1847 чыл — Фёдор Иноземцев Россия империязынга эфирлиг наркоз ажыглаан делегейде бир дугаар чедиишкинниг хирургтуг операцияны эрттирген.
- 1857 чыл — император Александр II российжи демир-оруктарның Кол ниитилелин тургузарының дугайында чарлыкка ат салган.
- 1885 чыл — бирги российжи кадржаан шериг авиациялыг каттыжыышкын хевирлеттинген.
- 1889 чыл — Сан-Францискога Оожум океанның астрономнуг ниитилели тургустунган.
XX-ги чүс чыл
- 1915 чыл — Бирги делегей дайыны: Августтуң операциязы. Августов хоорайның районунда Мазурияга 8-ки болгаш 10 дугаар немец шериглер 10 дугаар шериглерге удур кышкы тулчуушкун болган.
- 1920 чыл — Кызыл Шериг ак гвардейжилер орнунга Одессаны эжелеп алган.
- 1924 чыл — СССР биле Италия аразынга дипломаттыг харылзаа тургустунган.
- 1926 чыл — Ашхабадтың кино фабриказын организастаар шиитпир хүлээттинген (1958 чылдан эгелеп — «Туркменфильм»).
- 1940 чыл — Уолт Диснейниң «Пиноккио» деп долу метражтыг ийи дугаар мультфильмниң премьеразы болган. «Оскар» шаңналынга төлептиг болган.
- 1950 чыл — СССР-га бир дугаар корабльдың палубазынга ужудукчу аппарат — вертолёт Ка-10 хонган.
- 1981 чыл — Ленинградка Ту-104-түң авиакатастрофазынга СССР-ниң Оожум океан флодунуң шупту удуртукчулары чок болганнар.
- 1984 чыл — НАСА-ның астронавтызы Брюс Маккэндлесс (Челленджер STS-41B шаттлдың ужудуушкун специализи) ажык космиктиг делгемге корабль-биле кандыг-даа харылзаа чок, хостуг ужудуушкунда бирги кижи.
- 1992 чыл — СФ-ның Дээди Соведи "Хереглекчилерниң эргелерин камгалаар" хоойлу хүлээп алган.
- 1998 чыл — Афганистанның соңгу районнарынга 5,6 магнитудалыг чер шимчээшкининиң ужурунда 4500 ажыг кижи чок болган.
- 2000 чыл — Хорватияның президент соңгулдаларының 2 дугаар турунга Степан Месич тиилээн. Хорватияның ийи дугаар президентизи апарган.
XXI-ги чүс чыл
- 2008 чыл — Москваның Эрмитаж садынга «Дягилев» деп дүнеки клуб өрттени берген.
- 2010 чыл — Украинага президент соңгулдаларының 2 дугаар турунга Виктор Янукович Юлией Тимошенкону тиилээн.
- 2014 чыл — Сочиге XXII дугаар кышкы Олимпийжи оюннар ажыттынган.
Төрүттүнген кижилер
Аңгылал:Февральдың 7 төрүттүнген деп аңгылалды база көр
XIX-ку чүс чылга чедир
- 1693 чыл — Анна Иоанновна (1740 чылда мөчээн), российжи кадын (1730 ч.), Романовтар династиязындан.
- 1708 чыл — Анна Петровна (1728 чылда мөчээн), Петр I биле Екатерина I-ниң 2 дугаар уруу.
XIX-ку чүс чыл
- 1812 чыл — Чарльз Диккенс (1870 чылда мөчээн), англи чогаалчы, делегей чогаалының классиги.
- 1853 чыл — Иван Григорович (1930 чылда мөчээн), генерал-адъютант, адмирал, Россия империязының сөөлгү далай сайыды.
- 1870чыл — Альфред Адлер (1937 чылда мөчээн), австрийжи психиатр, психолог, амгы үениң психотерапиязының үндезилекчилериниң бирээзи.
- 1897чыл — Александр Чижевский (1964 чылда мөчээн), совет биофизик, гелиоиология биле аэроионификацияның үндезилекчизи.
- 1898 чыл — Михаил Фриновский (1940 чылда боолаттырган), күрүнениң айыыл чок чоруктуң совет органнарының ажылдакчызы, 1 дугаар ат-дужаалдың армия командылакчызы, 1938—1939 чылдарда СССР-ниң Шериг-далай флодунуң улусчу комиссары.
XX-ги чүс чыл
- 1906 чыл — Олег Антонов (1984 чылда мөчээн), совет инженер-авиаконструктор, СССР-ниң Эртем академиязының академиги.
- 1909 чыл — Александр Коваленко (1984 чылда мөчээн), совет ужудукчу, Ада-чурттуң Улуг дайынының киржикчизи, Совет Эвилелиниң Маадыры.
- 1920 чыл — Ван Ань (1990 чылда мөчээн), американ инженер-электронщик и кыдат ызыгуурлуг хөреңгитен, компьютерге микросхемалар көстүп кээр бетин сорунзалыг чүрекчигештерде сактып алыр херекселдиң чогаадыкчызы.
- 1923 чыл — Людмила Кравец (2015 чылда мөчээн), совет фельдшер-эмчи, Совет Эвилелиниң Маадыры.
- 1926 чыл — Николай Гаретовский, совет күрүне ажылдакчызы, СССР-ниң Күрүне банкызының эргелелиниң даргазы (1987—1989).
- 1927 чыл — Владимир Куц (1975 чылда мөчээн), совет чиик атлет, стайер, олимпийжи чемпион (1956), 1956, 1957 чылдарда делегейниң дээди спортчузу деп үнелээн.
- 1946 чыл — Владимир Топоров, РФ-ның Камгалар яамызының сайыдының оралакчызы (1992—2002), армия генералы.
- 1954 чыл — Александра Левицкая, российжи политик, РФ-ның президентизиниң чөвүлекчизи.
- 1968 чыл — Петер Бондра, словак хоккей ойнакчызы, делегей чемпиону (2002), Национал хоккей каттыжыышкынының «Вашингтон Кэпиталз» деп клубтуң ойнакчызы.
- 1969 чыл — Виктор Майгуров, совет, белорусс, российжи биатлон ойнакчызы, делегейниң үш дакпыр чемпиону, спортчу функционер.
- 1971 чыл — Анита Цой (төрүттүнгенде Анна Ким), российжи ыраажы, композитор, телебашкарыкчы.
- 1995 чыл — Цао Юань, кыдат сугже шуракчы, 3 дакпыр олимпийжи чемпион, делегейниң 4 дакпыр чемпиону.
XXI-и чүс чыл
Чок болганнар
Аңгылал: Февральдың 7 мөчээн деп аңгылалды база көр
XIX-ку чүс чылга чедир
- 1560 чыл — Баччо Бандинелли (1493 чылда төрүттүнген), итальян скульптор, маньеризм үезиниң чурукчузу.
- 1639 чыл — Орацио Джентилески (1563 чылда төрүттүнген), итальян эрте барокко үезиниң чурукчузу.
XIX-ку чүс чыл
- 1871 чыл — Генрих Штайнвег (1797 чылда төрүттүнген), австрийжи-американ фортепьяно мастери, Steinway & Sons фирманың үндезилекчизи.
- 1872 чыл — Николай Милютин (1818 чылда төрүттүнген), орус күрүне ажылдакчызы, Крестьян реформаның (1861) тургузукчуларының бирээзи.
- 1885 чыл — Николай Северцов (1827 чылда төрүттүнген) биолог, аян-чорукчу, Россияның экологияның болгаш эволюсчу шимчээшкинниң пионерлериниң бирээзи.
XX-ги чүс чыл
- 1906 чыл — Владимир Крылов (1841 чылда төрүттүнген), орус патологоанатом, антропометрияның үндезилекчизи, профессор.
- 1920 чыл — Александр Колчак (1874 чылда төрүттүнген), адмирал, поляр шинчилекчи, Ак шимчээшкинниң ажылдакчызы, Российжи күрүнениң дээди чагырыкчызы.
- 1968 чыл — Иван Пырьев (1901 чылда төрүттүнген), кино режиссёру, сценарий бижикчизи, СССР-ниң улусчу артизи.
- 1986 чыл — Минору Ямасаки (1912 чылда төрүттүнген), япон ызыгуурлуг американ архитектор, Нью-Йоркта үрелип каан Бүгү делегейниң садыг төвүнүң төлевилелиниң автору.
XXI-ги чүс чыл
- 2008 чыл — Гай Северин (1926 чылда төрүттүнген), Россияның эртем академиязының академиги, эртем-бүдүрүлге чери «Сылдыстың» генералдыг конструктору, хаак спорттунуң СССР-ниң ийи дакпыр чемпиону.
- 2012 чыл — Владимир Гусев (1933 чылда төрүттүнген), театр болгаш кино актёру, РСФСР-ниң алдарлыг артизи.